Παγκόσμια Ημέρα Καρδιάς: Ευρωπαϊκή Εβδομάδα Προληπτικού Ελέγχου
-
Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Καρδιάς, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εγκαινιάζει σε ολόκληρη την ΕΕ την Ευρωπαϊκή Εβδομάδα Προληπτικού Ελέγχου και την εκστρατεία «Γνωρίστε τις τιμές σας».
Τα επόμενα χρόνια, τα συστήματα υγείας μας θα βρεθούν αντιμέτωπα με μια ολοένα δυσκολότερη εξίσωση. Η γήρανση του πληθυσμού, η αύξηση των χρόνιων παθήσεων, η πίεση που δέχονται οι επαγγελματίες υγείας, καθώς και οι κλιματικές και οικονομικές κρίσεις, δοκιμάζουν τις αντοχές τους.
Οι καρδιαγγειακές παθήσεις παραμένουν η κύρια αιτία θανάτου στην Ευρώπη και στοιχίζουν κάθε χρόνο τη ζωή σε περίπου 1,7 εκατομμύρια ανθρώπους. Κι όμως, σχεδόν το 80% των πρόωρων θανάτων θα μπορούσε να προληφθεί με την πρόληψη και την έγκαιρη ανίχνευση.
Τα προειδοποιητικά σημάδια είναι ήδη σαφή. Έως και το 45% των ενηλίκων ενδέχεται να έχει υψηλή αρτηριακή πίεση, ενώ περίπου οι μισοί δεν το γνωρίζουν. Μέσα σε μία δεκαετία, το ποσοστό των ανθρώπων που ζουν με διαβήτη αυξήθηκε κατά 22%. Παράλληλα, η παχυσαρκία δεν αποτελεί πλέον πρόβλημα μόνο των ενηλίκων: περίπου το 9% των παιδιών και των νέων ηλικίας 5 έως 19 ετών ζουν με παχυσαρκία.
Σε όλα αυτά προστίθενται τα σταθερά υψηλά επίπεδα καπνίσματος και η ολοένα πιο διαδεδομένη χρήση ηλεκτρονικών τσιγάρων. Το φαινόμενο είναι ιδιαίτερα έντονο στους νέους, οι οποίοι χρησιμοποιούν ηλεκτρονικά τσιγάρα σε διπλάσιο ποσοστό από τον μέσο όρο των ενηλίκων. Αυξάνεται επίσης γρήγορα η χρήση άλλων προϊόντων νικοτίνης, λόγω της μεγάλης ποικιλίας γεύσεων και της αποτελεσματικής προβολής τους στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Και παρότι η κατανάλωση αλκοόλ έχει συνολικά μειωθεί, ο μέσος όρος στην ΕΕ —περίπου 10 λίτρα ανά άτομο— εξακολουθεί να αποτελεί σημαντικό κίνδυνο για την υγεία.
Αν δε δράσουμε τώρα, έως το 2050 η επιβάρυνση από τις καρδιαγγειακές παθήσεις θα έχει διπλασιαστεί σε σχέση με σήμερα.
Χρειάζεται, επομένως, μια ριζική αλλαγή. Χωρίς ουσιαστική στροφή, τα συστήματα υγείας μας δε θα μπορέσουν να συνεχίσουν να προσφέρουν σε όλους δίκαιη, βιώσιμη και προσβάσιμη περίθαλψη. Δυστυχώς, σήμερα τα κράτη μέλη διαθέτουν στην πρόληψη μόλις το 3% των δαπανών τους για την υγεία. Το να παρεμβαίνουμε μόνο αφού έχει ήδη εκδηλωθεί μια ασθένεια δεν είναι ούτε βιώσιμο ούτε δίκαιο.
Για τον λόγο αυτό, τον Δεκέμβριο του 2025, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ενέκρινε το σχέδιο Safe Hearts Plan, με στόχο τη μείωση κατά 25% των θανάτων από καρδιαγγειακές παθήσεις έως το 2035.
Η πρόληψη και η έγκαιρη ανίχνευση αποτελούν βασικούς πυλώνες του σχεδίου. Με την Ευρωπαϊκή Εβδομάδα Προληπτικού Ελέγχου θέλουμε να δημιουργήσουμε μια κοινή ευρωπαϊκή στιγμή κινητοποίησης και να δείξουμε ξεκάθαρα ότι λίγα μόνο λεπτά μπορούν να συμβάλουν στην αποτροπή σοβαρών επιπλοκών. Είναι σημαντικό οι άνθρωποι σε ολόκληρη την Ευρώπη να έχουν πραγματικά τη δυνατότητα —και την ελευθερία— να πάρουν την υγεία τους στα χέρια τους και να προστατευθούν από ασθένειες που μπορούν να προληφθούν.
Η Ευρωπαϊκή Εβδομάδα Προληπτικού Ελέγχου, η οποία πραγματοποιείται με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Καρδιάς, σηματοδοτεί επίσης την έναρξη μιας μακροπρόθεσμης εκστρατείας: «Γνωρίστε τις τιμές σας». Η πρωτοβουλία υπογραμμίζει ότι ορισμένοι βασικοί δείκτες έχουν καθοριστική σημασία για την καρδιαγγειακή και μεταβολική μας υγεία. Ωστόσο, πάρα πολλοί από εμάς δε γνωρίζουμε τις τιμές μας ή υποτιμούμε τη σημασία τους.
Το να γνωρίζουμε την αρτηριακή μας πίεση, τα επίπεδα χοληστερόλης και το σάκχαρο στο αίμα μπορεί να αποτελέσει την αφετηρία μιας σημαντικής συζήτησης με έναν επαγγελματία υγείας και να μας επιτρέψει να δράσουμε εγκαίρως. Το μήνυμα είναι απλό: μετρήστε τις τιμές σας, κατανοήστε τι σημαίνουν και ζητήστε τη συμβουλή ενός επαγγελματία.
Η πρόληψη λειτουργεί μόνο όταν οι πολίτες είναι ενημερωμένοι και συμμετέχουν ενεργά στην προστασία της υγείας τους — και όταν, εφόσον χρειάζεται παρέμβαση, μπορούν να βασιστούν στην υποστήριξη των επαγγελματιών υγείας.
Αυτός είναι ο στόχος της Ευρωπαϊκής Εβδομάδας Προληπτικού Ελέγχου και της εκστρατείας «Γνωρίστε τις τιμές σας»: να ενθαρρύνουν τους ανθρώπους σε ολόκληρη την Ευρώπη να γνωρίζουν την αρτηριακή τους πίεση, τα επίπεδα χοληστερόλης και το σάκχαρο στο αίμα.
Μια απλή κίνηση μπορεί να κάνει πραγματική διαφορά.
Ελπίζουμε ότι η επιτυχία της πρώτης Ευρωπαϊκής Εβδομάδας Προληπτικού Ελέγχου θα μας βοηθήσει να προσεγγίσουμε ακόμη περισσότερους ανθρώπους στο μέλλον, θέτοντας τα θεμέλια για μια νέα ευρωπαϊκή νοοτροπία πρόληψης.
Γιατί, τελικά, αυτή είναι η κοινή μας ευθύνη: να οικοδομήσουμε μια ισχυρότερη Ευρώπη, κάνοντας περισσότερα για την προστασία της υγείας των πολιτών μας.
Ο Ολιβέρ Βάρχεϊ είναι Ευρωπαίος επίτροπος Υγείας και Καλής Μεταχείρισης των Ζώων Μπορείτε να δείτε τις δράσεις που διοργανώνονται στη χώρα σας στον ιστότοπο της Ευρωπαϊκής Εβδομάδας Προληπτικού Ελέγχου.
