Πώς τα μικρότερα σπίτια μας κάνουν να νιώθουμε πιο ευτυχείς
-
Τα μικρότερα σπίτια, με λίγα δωμάτια, κάνουν την αίσθηση της μοναχικότητας να φαντάζει αδύνατη. Τα μέλη μιας τετραμελούς οικογένειας, για παράδειγμα, που ζουν σε ένα τριάρι διαμέρισμα δεν έχουν την επιλογή να απομονωθούν, καθώς συχνά όλο και κάποιο δωμάτιο θα είναι κατειλημμένο. Σε αυτή την περίπτωση η μοναδική λύση είναι η αποδοχή της... παρέας.
Σε άρθρο της Washington Post, ο αρθρογράφος μιλά για την περίπτωση μίας τέτοιας οικογένειας, λέγοντας, μάλιστα, ότι δεν ήταν μόνο τα μέλη του εν λόγω νοικοκυριού που το αποδέχτηκαν, αλλά και οι φίλοι τους, οι οποίοι παρότι έμεναν σε μεγαλύτερα διαμερίσματα, διάλεγαν αυτό το διαμέρισμα για να συγκεντρωθούν και περάσουν χρόνο όλοι μαζί.
Η μητέρα της οικογένειας ανακαλεί τα χρόνια που συγκεντρώνονταν όλοι μαζί στο σχεδόν 52 τετραγωνικών μέτρων διαμέρισμά της, χαρακτηρίζοντάς τα ως «τα καλύτερα της ζωής της». Και αυτό της το συμπέρασμα φαίνεται πως κρύβει μια αλήθεια.
Το «Αμερικανικό Όνειρο», το γνωστό American Dream, ενείχε ως έννοια και ένα μεγάλο σπίτι στα προάστια. Ωστόσο, παρόλο που το μέγεθος του μέσου αμερικανικού σπιτιού έχει σχεδόν διπλασιαστεί, οι άνθρωποι που ζουν σε αυτό δεν νιώθουν περισσότερο ευτυχισμένοι.Ο χώρος είναι μόνο μία -και όχι η πιο σημαντική- από τις πολλές μεταβλητές στην εξίσωση μιας ευτυχισμένης ζωής, λέει ο Mariano Rojas, οικονομολόγος στο Εθνικό Τεχνολογικό Ινστιτούτο του Μεξικού.
Το μέσο νεόδμητο αμερικανικό σπίτι περιλαμβάνει πάνω από 87 τ.μ. ανά άτομο, ενώ το 1973 η ίδια τιμή ανερχόταν στα 51 τ.μ. Αυτό συμβαίνει επειδή, ακόμη και όταν η τυπική μονοκατοικία έχει αυξηθεί στα 223 τ.μ. κατά μέσο όρο, ο αριθμός των ανθρώπων που ζουν σε αυτό έχει μειωθεί στο ιστορικό χαμηλό των 2,5, σύμφωνα με την Υπηρεσία Απογραφής των ΗΠΑ.
Αλλά όταν η βασική ανάγκη της στέγασης καλυφθεί, τα τετραγωνικά μέτρα φαίνεται πως δεν μπορούν να ικανοποιήσουν την έννοια της ζωής. «Αυτό που έχει σημασία δεν είναι στην πραγματικότητα το μέγεθος του σπιτιού, αλλά οι σχέσεις και το τι συμβαίνει μέσα σε αυτό», είπε ο Rojas. «Αν μετακομίζοντας σε ένα μεγαλύτερο σπίτι, αυτό το θυσιάσετε, τότε θα έχετε πρόβλημα».
Το... μεγαλύτερο μπορεί και να απογοητεύσει
Όπως γράφει και ο αρθρογράφος της Washington Post, υπάρχει συχνά η ιδέα ότι όσο μεγαλύτερο είναι κάτι, τόσο το καλύτερο. Τελικά, όμως, αυτό δεν είναι πάντα αληθές.Η μετακόμιση σε ένα νέο, μεγαλύτερο σπίτι, μπορεί στην αρχή να μας ενθουσιάζει, μετά από λίγο καιρό όμως, τα επίπεδα ικανοποίησής μας επιστρέφουν στην προηγούμενη κατάστασή τους. Σε πολλές περιπτώσεις, μάλιστα, μπορεί και να είναι μειωμένα. Αποδεικνύεται, έτσι, ότι το ερώτημα «είστε ευχαριστημένοι με το σπίτι σας;», μπορεί και να μην έχει την ίδια απάντηση με το ερώτημα «είστε ευχαριστημένοι με τη ζωή σας;».
Οι άνθρωποι δεν είναι πολύ καλοί στο να δίνουν προτεραιότητα σε αυτά που τους κάνουν ευτυχισμένους, λένε οι οικονομολόγοι, ειδικά όταν πρόκειται για τις συνθήκες διαβίωσης. Παραβλέπουμε συστηματικά τα κόστη (στεγαστικά δάνεια, μετακινήσεις, συντήρηση), ενώ υποτιμούμε δραματικά τα άυλα οφέλη που στην πραγματικότητα υπαγορεύουν την ευτυχία μας, όπως το να βλέπουμε τα παιδιά μας το βράδυ, να κάνουμε παρέα με φίλους, να γνωρίζουμε τους γείτονές μας και να περπατάμε στη γειτονιά.
Δεν είναι τα μεγάλα σπίτια που μας κάνουν δυστυχισμένους, αλλά αυτά που εγκαταλείπουμε για να τα αποκτήσουμε. Γι' αυτό τόσοι πολλοί άνθρωποι μπορούν να καταλήξουν πλούσιοι σε σπίτια, αλλά φτωχοί σε σχέσεις.
Η ευτυχία είναι οι άλλοι άνθρωποι
Οι κοινωνικοί επιστήμονες το ονομάζουν υπόθεση του «ανεστραμμένου U»: Η σχέση μεταξύ της ευτυχίας και του αριθμού των ατόμων στο νοικοκυριό μας δεν είναι μια ευθεία γραμμή. Είναι μια καμπύλη.Από τη μία πλευρά, το να ζούμε μόνοι ή με ένα άλλο άτομο μπορεί να μας δίνει τη δυνατότητα να απομονωθούμε και να έχουμε έναν πιο προσωπικό χώρο. Από την άλλη, ο υπερβολικός συνωστισμός (σχεδόν 13 τ.μ. ανά άτομο, σύμφωνα με μελέτη στην Ασία) οδηγεί σε στρες, άγχος και κατάθλιψη. Η ευτυχία βρίσκεται κάπου στη μέση, δήλωσε ο Gerardo Leyva, οικονομολόγος και ερευνητής στο Ιβηροαμερικανικό Πανεπιστήμιο στην Πόλη του Μεξικού.
Ο Leyva ανέλυσε δεδομένα από δεκάδες χιλιάδες νοικοκυριά στο Μεξικό και την Ευρώπη. Διαπίστωσε ότι οι άνθρωποι που ζουν μόνοι αναφέρουν ως μεγαλύτερη ικανοποίηση, την οικονομική τους ζωή. Αλλά όταν πρόκειται για τη συνολική ευτυχία, τα πιο ευτυχισμένα νοικοκυριά περιελάμβαναν περίπου τέσσερα έως έξι άτομα, ανεξάρτητα από το μέγεθος του σπιτιού.
Αυτό επιβεβαιώνει και προηγούμενη έρευνα: Μετά την υπέρβαση ενός ελάχιστου ορίου χώρου για ασφάλεια και άνεση, κάθε νέο υπνοδωμάτιο ή δεύτερος όροφος αποφέρει όλο και λιγότερο όφελος. Η μετακόμιση σε «μεγαλύτερα καταλύματα» δεν παράγει καμία μόνιμη επίδραση στη συνολική ικανοποίηση από τη ζωή. Μπορεί ακόμη και να τη διαβρώσει.
Ένα πολύβουο νοικοκυριό, θεωρεί ο Leyva, ενισχύει τους συναισθηματικούς δεσμούς μεταξύ των μελών της οικογένειας, δημιουργώντας ένα στοργικό και ανθεκτικό εργαλείο για τις προκλήσεις της ζωής. Αυτό αντισταθμίζει ακόμη και τα μικρότερα σπίτια. Στη Λατινική Αμερική, οι άνθρωποι είναι πολύ πιο ευτυχισμένοι από ό,τι θα προέβλεπε μόνο το κατά κεφαλήν ακαθάριστο εγχώριο προϊόν, πιθανότατα λόγω των θετικών αλληλεπιδράσεων μεταξύ των νοικοκυριών με αρκετά μέλη.
Φυσικά, έχει σημασία με ποιον ζείτε και αν αυτό είναι από επιλογή ή από ανάγκη.
Αλλά η αμερικανική φιλοδοξία για όλο και μεγαλύτερα σπίτια -ειδικά αν γίνεται εις βάρος των σχέσεων- μπορεί να καταλήξει να είναι μια συνταγή για ανία.
