Τα δημοφιλή υποκατάστατα ζάχαρης σας κάνουν να…ξεχνάτε!
-
Η συχνή κατανάλωση ορισμένων γλυκαντικών με λίγες ή καθόλου θερμίδες ενδέχεται να συνδέεται με ταχύτερη εξασθένηση της μνήμης και της σκέψης, σύμφωνα με νέα μεγάλη μελέτη που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Neurology της Αμερικανικής Ακαδημίας Νευρολογίας.
Περνώντας σε λεπτομέρειες, οι ερευνητές παρακολούθησαν 12.772 ενήλικες στη Βραζιλία, με μέση ηλικία τα 52 έτη, για περίπου οκτώ χρόνια. Στο πλαίσιο αυτό εξέτασαν την κατανάλωση επτά κοινών γλυκαντικών: ασπαρτάμης, σακχαρίνης, ακεσουλφάμης Κ, ερυθριτόλης, ξυλιτόλης, σορβιτόλης και ταγατόζης.
Οι ουσίες αυτές βρίσκονται συχνά σε αναψυκτικά διαίτης, αρωματισμένα νερά, ενεργειακά ποτά, γιαούρτια και επιδόρπια χαμηλών θερμίδων. Πωλούνται επίσης ξεχωριστά για χρήση σε καφέ, τσάι, μαγείρεμα και ζαχαροπλαστική.
Στην αρχή της μελέτης, οι συμμετέχοντες συμπλήρωσαν αναλυτικά ερωτηματολόγια για τη διατροφή τους. Στη συνέχεια χωρίστηκαν σε τρεις ομάδες, ανάλογα με τη συνολική ημερήσια πρόσληψη γλυκαντικών. Η ομάδα με τη χαμηλότερη κατανάλωση λάμβανε κατά μέσο όρο 20 χιλιοστόγραμμα την ημέρα, ενώ η ομάδα με την υψηλότερη 191 χιλιοστόγραμμα. Για την ασπαρτάμη, η μεγαλύτερη πρόσληψη αντιστοιχούσε περίπου στην ποσότητα που περιέχει ένα κουτάκι αναψυκτικού διαίτης.
Οι συμμετέχοντες έκαναν επίσης τεστ στην αρχή, στη μέση και στο τέλος της έρευνας. Οι εξετάσεις αξιολόγησαν τη μνήμη, τη λεκτική ευχέρεια, την ταχύτητα επεξεργασίας πληροφοριών και άλλες νοητικές λειτουργίες.
Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι όσοι κατανάλωναν τις μεγαλύτερες ποσότητες παρουσίασαν 62% ταχύτερη συνολική γνωστική φθορά σε σύγκριση με όσους κατανάλωναν τις μικρότερες. Σύμφωνα με τους επιστήμονες, η διαφορά αυτή αντιστοιχεί περίπου σε 1,6 επιπλέον χρόνια γήρανσης του εγκεφάλου.
Στη μεσαία ομάδα κατανάλωσης, η πτώση ήταν 35% ταχύτερη, δηλαδή αντίστοιχη με περίπου 1,3 επιπλέον χρόνια γήρανσης. Η σχέση ήταν πιο έντονη σε άτομα κάτω των 60 ετών και σε ανθρώπους με διαβήτη, οι οποίοι χρησιμοποιούν συχνότερα υποκατάστατα ζάχαρης.
Όταν τα γλυκαντικά εξετάστηκαν ξεχωριστά, έξι από τα επτά —ασπαρτάμη, σακχαρίνη, ακεσουλφάμη Κ, ερυθριτόλη, σορβιτόλη και ξυλιτόλη— συνδέθηκαν με ταχύτερη μείωση των γνωστικών επιδόσεων, κυρίως της μνήμης. Η ταγατόζη ήταν η μόνη που δεν παρουσίασε αντίστοιχη σχέση.
Η επικεφαλής ερευνήτρια Claudia Kimie Suemoto τόνισε ότι τα γλυκαντικά θεωρούνται συχνά πιο υγιεινή επιλογή από τη ζάχαρη, όμως τα νέα ευρήματα δείχνουν πως ορισμένα ίσως επηρεάζουν αρνητικά την υγεία του εγκεφάλου με την πάροδο του χρόνου.
Οι επιστήμονες διευκρινίζουν, πάντως, ότι η μελέτη δεν αποδεικνύει απόλυτα πως τα γλυκαντικά προκαλούν γνωστική φθορά. Πρόκειται για παρατηρητική έρευνα και χρειάζονται περισσότερες μελέτες πριν δοθούν οριστικές συστάσεις. Τα ευρήματα υπογραμμίζουν όμως τη σημασία της προσεκτικής κατανάλωσης και της ανάγνωσης των συστατικών στα επεξεργασμένα τρόφιμα και ποτά, χωρίς πανικό ή βιαστικά συμπεράσματα.