Τι είναι το phubbing στις κοινωνικές σχέσεις
-
Σας έχει τύχει την ώρα που συζητάτε με κάποιον να τον «πιάσετε» να ρίχνει κλεφτές ματιές στο κινητό του; Ή αντίστροφα, όταν εσείς βρίσκεστε στο μέσον μιας συζήτησης κοιτάζετε το τηλέφωνό σας; Tσεκάρετε τα μηνύματά σας; Εν έτει 2022 τα παραπάνω ερωτήματα μοιάζουν με ρητορικά… Το φαινόμενο που ακούει στο όνομα phubbing είναι εδώ και ήδη επηρεάζει τις ζωές μας και τις σχέσεις μας με τους ανθρώπους μας.
Ο όρος Phubbing προέρχεται από τη συνένωση των λέξεων phone και snubbing και αφορά στη συνηθισμένη πλέον συμπεριφορά των ανθρώπων να αγνοούν τον συνομιλητή τους, προκειμένου να ασχοληθούν με το κινητό τους τηλέφωνο. Συχνά το άτομο που δέχεται Phubbing στρέφεται και εκείνο προς το κινητό του και έτσι παρακωλύεται ακόμα περισσότερο η δια ζώσης επικοινωνία.
Υπάρχουν διάφοροι λόγοι για τους οποίους κάποιος μπορεί να αγνοήσει τον συνομιλητή του στρεφόμενος προς το κινητό του. Πρόσφατη ποσοτική έρευνα που διεξήχθη στην Αθήνα και στη Θεσσαλονίκη σε άνδρες και γυναίκες ηλικίας 18-44 ετών, ενεργούς χρήστες smartphone, έριξε αρκετό φως στον τρόπο εκδήλωσης του Phubbing. Το Phubbing εκδηλώνεται όταν κατά τη διάρκεια μιας συζήτησης ένας ή και περισσότεροι από τους συμμετέχοντες σε αυτήν στρέφουν την προσοχή τους στο κινητό τους τηλέφωνο γιατί έχουν λάβει κάποιο μήνυμα ή email, για να τσεκάρουν τα μηνύματά τους, να παρακολουθήσουν τις αλληλεπιδράσεις σε κάποια δημοσίευσή τους, να γράψουν μηνύματα, να επισκεφτούν ειδησεογραφικές ιστοσελίδες κ.α.. Μάλιστα, σύμφωνα με την έρευνα, ο λόγος απόσπασης δεν διαφέρει αν βρίσκονται με παρέα ή με την οικογένεια. Έτσι, η συντριπτική πλειοψηφία των ερωτηθέντων δήλωσε πως όταν βρίσκεται με τη οικογένεια ή την παρέα τους αποσπάται από συνήθεια, από βαρεμάρα και για να απαντήσει σε κάποιο μήνυμα που του έχει έρθει.
Οσον αφορά τον βαθμό στον οποίο έχει εισχωρήσει το Phubbing στη ζωή μας πρέπει να έχουμε ως δεδομένο ότι σύμφωνα με την ίδια έρευνα ο ημερήσιος μέσος χρόνος χρήσης του κινητού είναι 4,8 ώρες, με μόλις το 39% του κοινού να το γνωρίζει. Επιπρόσθετα, οι περισσότεροι από το ερωτηθέν κοινό, σε ποσοστό 87%, δηλώνουν ότι έχουν μια σχέση εξάρτησης μαζί του. Όταν τους ζητήθηκε να ανακαλέσουν τη συμπεριφορά τους στο πλαίσιο της παρέας και της οικογένειας, σχεδόν το 80% δήλωσε ότι ασχολείται με το κινητό όταν βρίσκεται με την παρέα ή με την οικογένεια, χωρίς όμως να το θεωρούν ενοχλητικό ή σημαντικό. Απεναντίας, όταν ζητήθηκε από το κοινό ως παρατηρητές να ανακαλέσουν την αντίστοιχη συμπεριφορά των άλλων ανθρώπων της ίδιας ηλικίας στο πλαίσιο της παρέας και της οικογένειας, δήλωσαν ότι αυτό συμβαίνει σε μεγαλύτερο βαθμό, ποσοστό που αγγίζει το 97%, χαρακτηρίζοντας μάλιστα ως ενοχλητική τη συμπεριφορά αυτή.
Και εδώ προκύπτει ένα πολύ ενδιαφέρον συμπέρασμα. Η συμπεριφορά αυτή γίνεται εύκολα αντιληπτή από τους γύρω μας και συχνά τους προκαλεί ενόχληση. Όμως όταν αφορά εμάς, η απόσπαση από το κινητό δεν γίνεται πάντα αντιληπτή, ούτε αποδίδουμε ευθύνες στον εαυτό μας.