Τι κάνει ο εγκέφαλός μας όταν δεν κάνουμε απολύτως τίποτα
-
Οι περιοχές του δικτύου που πιάνουν δουλειά όταν εμείς δεν κάνουμε τίποτα συνδέονται με τη μνήμη, την επανάληψη της εμπειρίας, την πρόβλεψη, την εξέταση δράσης, την ανταμοιβή/τιμωρία και την ενσωμάτωση πληροφοριών. Δεν λειτουργεί κάθε περιοχή ανεξάρτητα. Υπάρχει εναρμόνιση. Τα μεμονωμένα μέρη αλληλεπιδρούν για να επιφέρουν αποτελέσματα που μπορούν να παράγουν μόνο όταν συνεργάζονται όλα μαζί.
Ο Vinod Menon, διευθυντής του Stanford Cognitive & Systems Neuroscience Laboratory, είπε στο Quanta Magazine ότι όλες αυτές οι λειτουργίες μπορεί να είναι χρήσιμες στην κατασκευή μιας εσωτερικής αφήγησης. Μας βοηθούν να σκεφτούμε ποιοι είμαστε σε σχέση με τους άλλους, να ανακαλέσουμε προηγούμενες εμπειρίες και να κάνουμε τον συνδυασμό, ώστε να καταλήξουμε –με συνοχή– κάπου.Όταν δεν είμαστε επικεντρωμένοι σε εξωτερικές εργασίες, ο εγκέφαλος μας είναι απασχολημένος με βασικές δραστηριότητες «καθαριότητας». Δηλαδή:
- εδραιώνει αναμνήσεις (οι εμπειρίες μετατρέπονται από βραχυπρόθεσμη σε μακροπρόθεσμη μνήμη, διασφαλίζοντας διαρκή γνώση και δεξιότητες),
- απομακρύνει απόβλητα (το γλυμφικό σύστημα καθαρίζει τις επιβλαβείς τοξίνες που παράγονται από την εγκεφαλική δραστηριότητα, συμβάλλοντας στη γνωστική υγεία),
- επαναφορτίζει και αποκαθιστά (τα εγκεφαλικά κύτταρα αναπληρώνουν τα αποθέματα ενέργειας και προετοιμάζονται για μελλοντικές απαιτήσεις).
Ανήκει στα ευκόλως εννοούμενα γιατί δεν «σβήνει» πλήρως ο εγκέφαλός μας. Αν συνέβαινε αυτό, δεν θα μπορούσαν να εκτελεστούν ζωτικές λειτουργίες όπως είναι η ρύθμιση του καρδιακού παλμού, της αναπνοής και της θερμοκρασίας του σώματος. Οπότε θα πεθαίναμε.
Οι επιστήμονες εξηγούν επίσης πως αλλιώς εννοούμε εμείς το «απολύτως τίποτα» και αλλιώς εκείνοι, καθώς ακόμη και το βλέμμα που είναι καρφωμένο στον τοίχο ενεργοποιεί διάφορες περιοχές του εγκεφάλου που εμπλέκονται στην όραση, στην προσοχή, ακόμη και στον σχεδιασμό του τι να κάνουμε στη συνέχεια.
Ως εκ τούτου, δεν υπάρχουν πραγματικά «κενά μυαλού», ή τουλάχιστον δεν έχουν εντοπιστεί ακόμα. Χαρακτηριστικά, ακόμα και στον βαθύ ύπνο ο εγκέφαλός παραμένει διακριτικά ενεργός.
